Jam 36 vjeç dhe babai im, 69-vjeçari Ismeti, është njeri që gjithë jetën ka punuar pa u ankuar. Sot jeton mirë, ka pensionin e tij dhe nuk i mungojnë kushtet. Por prej vitesh kishte një zakon që më nervozonte. Sa herë dilte për vizitë ose shkonte në treg, vishte një palë këpucë të vjetra, me lëkurë të konsumuar dhe me një pjesë të shollës të riparuar.

VAZHDO LEXIMIN ME POSHTE!

I kisha blerë disa herë këpucë të reja. Ai i falënderonte, i vendoste në dollap dhe vazhdonte t’i mbante të vjetrat. Një ditë, kur shkuam në një dasmë familjare, i thashë se po më vinte turp prej këpucëve të tij. Babai më shikoi, buzëqeshi lehtë dhe tha se njeriu nuk vlerësohej nga ajo që mbante në këmbë. Atëherë mendova se thjesht ishte tepër kokëfortë.

Një të shtunë, ndërsa babai kishte dalë për kafe, vendosa t’ia pastroja dhomën. Në fund të dollapit gjeta përsëri këpucët e vjetra. Ishin aq të konsumuara sa nuk kuptoja pse vazhdonte t’i përdorte. I futa në një qese dhe i hodha në kontejnerin pranë shtëpisë. Pastaj i vendosa këpucët e reja në vendin e tyre, i bindur se po i bëja një të mirë.

Kur babai u kthye, hyri në dhomë për t’u ndërruar. Pas pak dëgjova zërin e tij duke më thirrur. Ishte i shqetësuar dhe më pyeti ku ndodheshin këpucët e vjetra. I thashë se i kisha hedhur, sepse nuk mund të rregulloheshin më. Për një çast mbeti pa folur. Pastaj më pyeti saktësisht ku i kisha lënë dhe doli nga shtëpia pa marrë as xhaketën.

E ndoqa nga dritarja dhe e pashë duke kërkuar te kontejneri. Më erdhi keq, por ende nuk e kuptoja reagimin e tij. Pas disa minutash u kthye me qesen në dorë. I nxori këpucët, i pastroi me kujdes dhe u ul në divan. Kur iu afrova, vura re se po i rridhnin lotët. Ishte hera e parë që e shihja aq të prekur për një send.

U ula pranë tij dhe i kërkova falje. E pyeta pse ato këpucë kishin kaq shumë rëndësi. Babai heshti gjatë. Pastaj më tha se i kishte blerë nëna ime, e cila kishte ndërruar jetë pesë vite më parë. Por unë nuk e dija historinë e plotë. Ato nuk kishin qenë një dhuratë e zakonshme. Ishin blerë në një nga periudhat më të vështira të jetës sonë.

Para 35 vitesh, kur unë isha vetëm njëvjeçar, babai kishte mbetur pa punë. Familja jonë jetonte në një banesë të vogël me qira dhe mezi paguante shpenzimet. Babai shkonte nga një vend në tjetrin duke kërkuar punë, por nuk gjente asgjë të qëndrueshme. Nëna ime kishte filluar të qepte rroba për gratë e lagjes, shpesh deri vonë natën, që të siguronim ushqimin.

Një ditë babanë e kishin thirrur për një intervistë pune. Ai kishte pasur vetëm një palë këpucë të dëmtuara dhe mendonte të mos shkonte fare, sepse nuk kishte as para për udhëtimin. Atë mëngjes nëna i kishte vendosur mbi tavolinë një kuti me këpucë të reja. Kishte kursyer për javë të tëra, duke lënë mënjanë nga pak prej punës së saj. Babai kishte kundërshtuar, por ajo i kishte thënë se familja kishte nevojë që ai të mos e humbte shpresën.

Babai kishte shkuar në intervistë dhe kishte fituar vendin e punës. Aty punoi pothuajse tridhjetë vite. Me atë rrogë arritën të blinin shtëpinë, të më shkollonin mua dhe motrën dhe të ndërtonin një jetë më të qetë. Ai më tregoi se këpucët nuk i konsideronte me fat. Ishin kujtim i ditës kur nëna kishte besuar tek ai, pikërisht në momentin kur ai vetë kishte filluar të dyshonte në aftësitë e tij.

Pastaj më tregoi diçka që më preku edhe më shumë. Gjatë muajve të fundit të jetës, nëna kishte qenë shumë e sëmurë. Një mëngjes e kishte parë babanë duke i pastruar këpucët e vjetra dhe i kishte thënë të blinte të reja. Ai i ishte përgjigjur se nuk mund t’i hidhte, sepse ia kujtonin sakrificën e saj. Nëna kishte qeshur dhe i kishte thënë se këpucët mund të vjetroheshin, por dashuria e tyre nuk do të matej kurrë me to.

Teksa e dëgjoja, më erdhi turp për mënyrën si e kisha trajtuar. Për mua ato ishin vetëm këpucë të grisura, ndërsa për babanë përfaqësonin vitet kur prindërit e mi kishin luftuar për të na rritur. I kërkova falje edhe një herë. Ai më përqafoi dhe më tha se nuk duhej ta gjykoja kurrë një njeri nga sendet që ruante, pa e ditur historinë e tyre. Atë pasdite i pastruam bashkë këpucët dhe i vendosëm në një kuti.

Sot babai përdor këpucë të reja përditë. Të vjetrat i ruan në dollap dhe herë pas here i nxjerr për t’i parë. Unë nuk ia përmend më me përqeshje. Përkundrazi, ua kam treguar edhe fëmijëve të mi historinë e tyre. Dua të mësojnë se prindërit shpesh mbajnë kujtime që ne nuk i kuptojmë. Dikur doja t’ia hidhja babait këpucët nga turpi, ndërsa sot do të bëja gjithçka që të mos humbte kurrë kujtimi që ato mbajnë.