Një ndryshim i ri administrativo-territorial i propozuar nga mazhoranca pritet të sjellë një ndryshim të rëndësishëm në hartën e Tiranës, pasi në kuadër të reformës së re parashikohet krijimi i një njësie të re administrative me emrin Rinas, e cila do t’i bashkëngjitet Bashkisë Tiranë. Sipas relacionit të reformës, kjo njësi do të përfshijë disa territore që aktualisht nuk administrohen nga Tirana, duke ndryshuar kufijtë territorialë të kryeqytetit.

VAZHDO LEXIMIN ME POSHTE!

Në përbërje të njësisë së re administrative Rinas parashikohet të përfshihet fshati Rinas, i cili aktualisht është pjesë e Bashkisë Krujë, si dhe Bërxulla dhe Domja, të cilat aktualisht janë pjesë e Bashkisë Vorë. Këto territore do të kalonin nën administrimin e Bashkisë Tiranë, duke krijuar një njësi të re që do të lidhej drejtpërdrejt me kryeqytetin dhe do të përfshinte një prej zonave më të rëndësishme të vendit për transportin dhe ekonominë.

Në qendër të këtij ndryshimi qëndron Aeroporti Ndërkombëtar “Nënë Tereza” dhe territori ekonomik që shtrihet rreth tij. Sipas argumentimit të paraqitur në relacion, aeroporti dhe zonat përreth tij tashmë funksionojnë si një hapësirë e lidhur ngushtë me Tiranën, si në aspektin ekonomik, ashtu edhe në atë të transportit dhe zhvillimit urban, ndaj administrimi i tyre brenda një territori të vetëm shihet si një mënyrë për të pasqyruar më mirë realitetin që ekziston në terren.

Ky ndryshim dallohet nga pjesët e tjera të reformës së re administrativo-territoriale, pasi nuk bëhet fjalë thjesht për bashkimin e dy ose më shumë bashkive të plota. Në rastin e Rinasit, propozohet një rishikim konkret i kufijve territorialë midis tri bashkive, Tiranës, Vorës dhe Krujës, ku Tirana do të marrë territore që aktualisht administrohen nga dy njësi të tjera vendore dhe do t’i organizojë ato në një njësi të re administrative.

Zgjerimi i territorit të Tiranës në këtë drejtim ka rëndësi të veçantë edhe për shkak të rolit ekonomik që ka zona e Rinasit. Aeroporti është një prej pikave kryesore të hyrjes dhe daljes nga Shqipëria dhe gjeneron një aktivitet të konsiderueshëm në transport, logjistikë, shërbime, turizëm dhe biznese të ndryshme. Për këtë arsye, hartuesit e reformës e konsiderojnë zonën si një hapësirë që tashmë është funksionalisht e lidhur me kryeqytetin.

Sipas relacionit, ideja është që administrimi i kësaj zone të jetë më i unifikuar dhe të shmangen vështirësitë që mund të krijohen kur një territor ekonomikisht i lidhur funksionon nën administrimin e disa bashkive të ndryshme. Me krijimin e njësisë së re Rinas, synohet që aeroporti dhe zonat ekonomike përreth tij të kenë një lidhje më të drejtpërdrejtë administrative me Bashkinë Tiranë.

Megjithatë, ndryshimi i kufijve të bashkive nuk mund të realizohet vetëm përmes një vendimi administrativ apo duke ndryshuar hartën territoriale. Përpara miratimit të ndryshimit duhet të ndiqen procedurat përkatëse dhe të merret në konsideratë mendimi i banorëve që preken drejtpërdrejt nga rishikimi i kufijve. Në këtë rast, konsultimi lidhet me popullsinë e bashkive Tiranë, Vorë dhe Krujë.

Konsultimi i banorëve është një element i rëndësishëm i procesit, pasi ndryshimi i kufijve të njësive të qeverisjes vendore prek drejtpërdrejt mënyrën se si administrohen komunitetet, ofrohen shërbimet publike dhe organizohen territoret. Për këtë arsye, relacioni parashikon që para miratimit përfundimtar të merren opinionet e popullsisë së prekur dhe të kryhen procedurat e nevojshme ligjore.

Një tjetër çështje që duhet të zgjidhet përpara zbatimit të ndryshimit është ajo financiare. Transferimi i territoreve nga një bashki në tjetrën sjell edhe ndryshime në administrimin e pronave, taksave, të ardhurave, shërbimeve dhe detyrimeve financiare. Për këtë arsye, reforma duhet të përcaktojë mënyrën se si do të realizohet kalimi i përgjegjësive nga Bashkia Krujë dhe Bashkia Vorë drejt Bashkisë Tiranë.

Nëse propozimi miratohet sipas formulimit të paraqitur në relacion, Tirana do të zgjerojë territorin e saj në drejtim të Vorës dhe Krujës dhe do të krijojë njësinë e re administrative Rinas. Kjo do të ishte një prej ndryshimeve më konkrete të kufijve territorialë të kryeqytetit, pasi përfshirja e Rinasit do ta vendoste aeroportin kryesor të vendit brenda administrimit të Bashkisë Tiranë.

Ndryshimi mund të ketë ndikim edhe në mënyrën se si planifikohet zhvillimi i zonës në të ardhmen. Duke qenë se Rinas është një territor me rëndësi të madhe për transportin dhe ekonominë, administrimi i tij së bashku me Tiranën mund të ndikojë në planifikimin urban, infrastrukturë, rrjetin rrugor, shërbimet publike dhe zhvillimin e zonave ekonomike përreth aeroportit.

Nëse reforma përfundon me miratimin e këtij propozimi, harta e Tiranës do të ndryshojë duke e shtrirë administrimin territorial të kryeqytetit përtej kufijve aktualë në drejtim të Rinasit, Vorës dhe Krujës. Megjithatë, deri në përfundimin e procedurave dhe miratimin përfundimtar, ndryshimi duhet konsideruar si propozim dhe jo si një fakt tashmë i realizuar, pasi konsultimet me banorët dhe rregullimet administrative e financiare janë pjesë e procesit që duhet të përfundojë përpara zbatimit.