Erdogan ka vite që ndërton një marrëdhënie strategjike me Serbinë, të bazuar kryesisht në interesa ekonomike dhe energjetike. Në qendër të kësaj bashkëpunimi qëndron furnizimi me gaz natyror përmes projektit të njohur si TurkStream, një gazsjellës që kalon nga Rusia përmes Turqisë dhe arrin në Evropën Juglindore.
VAZHDO LEXIMIN ME POSHTE!
Gjatë viteve të fundit, vizitat reciproke mes Erdogan dhe presidentit serb Aleksandar Vuçiç janë bërë më të shpeshta. Në çdo takim, fokusi ka qenë në zgjerimin e bashkëpunimit ekonomik dhe rritjen e ndikimit turk në tregun e Ballkanit Perëndimor, me Serbinë si nyje strategjike.
Turqia ka investuar miliona euro në infrastrukturën serbe, duke ndërtuar rrugë, ura dhe fabrika, veçanërisht në jug të Serbisë. Një nga projektet më të mëdha ishte autostrada që lidh Nishin me Sarajevën, e cila është mbështetur financiarisht nga kompanitë turke dhe konsiderohet si simbol i afrimit ndërmjet dy vendeve.
Erdogan ka përfituar nga pozicioni i ndjeshëm i Serbisë midis Lindjes dhe Perëndimit, duke i ofruar alternativa që shmangin varësinë ekskluzive nga Bashkimi Evropian apo nga Rusia. Ai e ka përshkruar këtë bashkëpunim si “frymëmarrje të re” për ekonominë rajonale dhe stabilitetin energjetik.
Serbia, në anën tjetër, ka shfaqur interes për të përdorur territorin e saj si korridor energjetik që lidh Turqinë me Evropën Qendrore. Kjo e bën Serbinë jo vetëm përfituese, por edhe partnere strategjike për Turqinë, e cila po e shtrin ndikimin e saj përtej kufijve tradicionalë.
Ndërsa shumë vende të BE-së janë përballur me pasiguri energjetike për shkak të krizave globale, Serbia dhe Turqia kanë vijuar të thellojnë bashkëpunimin në fushën e gazit, duke ndërtuar infrastrukturë të re dhe duke nënshkruar marrëveshje afatgjata për furnizim.
Përtej energjisë, lidhjet janë zgjeruar edhe në sektorin e bujqësisë, ndërtimit dhe teknologjisë. Kompanitë turke janë bërë një faktor kyç në tregun serb, me qindra biznese të reja që operojnë në qytete si Novi Pazar, Beograd dhe Kragujevac.
Në nivel diplomatik, Erdogan dhe Vuçiç kanë ruajtur një marrëdhënie personale të qëndrueshme, e cila ka ndihmuar në tejkalimin e dallimeve kulturore dhe historike. Ky afrim ka ngritur vetulla në Perëndim, por është pritur mirë në qarqet industriale dhe të biznesit.
Ndikimi i Turqisë në Serbi është pjesë e një strategjie më të gjerë për të konsoliduar praninë e saj në Ballkan. Erdogan e sheh rajonin si një “portë të vjetër” që po rihapet për ndikimin turk, duke përfshirë edhe Kosovën, Bosnjën dhe Maqedoninë e Veriut.
Në të njëjtën kohë, Serbia e përdor këtë marrëdhënie për të balancuar ndikimin e Rusisë dhe për të pasur më shumë leva në negociatat me Bashkimin Evropian. Bashkëpunimi me një fuqi si Turqia i jep Beogradit një pozicion më të favorshëm në tryezat ndërkombëtare.
Publiku në Serbi është ndarë mbi këtë afrim. Një pjesë e konsideron Turqinë si aleat të besueshëm ekonomik, ndërsa të tjerë e shohin me dyshim për shkak të historisë osmane dhe ndikimit kulturor. Megjithatë, faktet ekonomike kanë bërë që kjo marrëdhënie të forcohet më tej.
Me ritmin aktual të investimeve dhe marrëveshjeve, pritet që brenda pak viteve Turqia të jetë ndër tre partnerët kryesorë ekonomikë të Serbisë. Erdogan e ka bërë të qartë se Ballkani nuk është vetëm një çështje politike, por një fushë e rëndësishme e interesit ekonomik dhe gjeostrategjik të Turqisë.