Ish-ambasadori holandez në Kosovë, Robert Bosch, shpreh bindjen se nëse do të zhvillohet një proces gjyqësor me standarde të larta, krerët e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës (UÇK) do të shpallen të pafajshëm. Ai thekson se mungojnë provat e mjaftueshme për t’i dënuar, dhe se tashmë ka kaluar shumë kohë vetëm në fazën para-gjyqësore.
VAZHDO LEXIMIN ME POSHTE!
Bosch i kritikon gjyqtarët dhe prokurorët e Dhomave të Specializuara për zvarritje në proces dhe argumenton se kjo i sjell përfitime financiare atyre që janë të angazhuar në këtë organ gjyqësor. Ai pohon se disa nga vendimet apo procedurat mund të jenë të motivuara nga interesa të brendshme.
Diplomati holandez e cilëson themelimin e Gjykatës Speciale si jo të nevojshëm, pasi, sipas tij, UNMIK-u dhe EULEX-i kishin mandat të plotë për hetimin e krimeve të luftës — pra, nuk kishte pse të krijohej një institut tjetër. Ai shtron pyetjen se çfarë justifikon koston dhe kohëzgjatjen e këtij procesi ndërkombëtar.
Bosch kundërshton ashpër idenë që UÇK-ja të portretizohet si një organizatë kriminale. Në fjalimet e tij, ai përmend bashkëpunimin ngushtë mes UÇK-së dhe NATO-s gjatë luftës në Kosovë, duke argumentuar se t’i quash kriminela është shkelje e rëndë dhe ofendim edhe për NATO-n.
Ai konfirmon se kishte dijeni për tensionet kur u themelua Dhomat e Specializuara, dhe se gjatë viteve që ka shërbyer në Kosovë ka ndjekur me shqetësim raportin e Dick Martyt për trafikim organesh. Bosch beson se disa nga akuzat mbi këtë çështje nuk janë qëndrueshme.
Sipas tij, hetimet duhet të jenë gjithëpërfshirëse, por ai u përplas me idenë që Dhomat e Specializuara të fokusohen vetëm në disa raste të zgjedhura, ndërsa lihen pa adresuar mijëra viktima serbe të luftës. Bosch mendon se drejtësia ndërkombëtare nuk duhet selektuar.
Ish-ambasadori nuk fsheh skepticizmin e tij për legjitimitetin e gjykatës, sidomos për periudhat e gjata të paraburgimit që po i përjetojnë të akuzuarit. Ai thotë se është e padrejtë që ata të qëndrojnë prej disa vitesh pa një vendim përfundimtar.
Rreth organizimit të UÇK-së, Bosch thekson se nuk ka pasur strukturë hierarkike qendrore tipike si te grupet kriminale, por se ajo ka funksionuar në forma më të decentralizuara. Kjo sipas tij do të jetë një element thelbësor në argumentimin e pafajësisë së udhëheqësve.
Bosch vlerëson se përfundimi i fazës së dëshmive mund të jetë afër – sipas tij, prokuroria po përpiqet të finalizojë këtë pjesë dhe ai pret që gjykimi të përfundojë me lirim për të gjithë të akuzuarit.
Ai gjithashtu nënvizon se, përtej çështjes ligjore, ky proces ka pasoja politike brenda Kosovës. Bosch e sheh mungesën e stabilitetit politik si një pengesë serioze për përparimin e drejtësisë.
Në fjalimet e tij, ai bën thirrje që ndërkombëtarët dhe komuniteti kosovar të mos lejojnë që procesi të përdoret për agjenda politike, por që të jetë realisht një procedurë e paanshme dhe e drejtë. Ai paralajmëron se mungesa e drejtësisë do të minojë besimin në institucionet ndërkombëtare.
Për Bosch, rezultati i këtij gjyqi është shumë më tepër sesa një çështje penale – është edhe çështje morale dhe historike për Kosovën dhe për rolin e UÇK-së gjatë luftës. Ai vazhdon të besojë se fundi i çështjes do të jetë lirimi i të gjithë udhëheqësve, sipas tij, për mungesë të provave dhe për një proces që do ta respektojë dinjitetin e tyre.