Shtetet e Bashkuara të Amerikës kanë intensifikuar përdorimin e forcës ushtarake në misionet për parandalimin e trafikimit të lëndëve narkotike në oqeanin Karaibe dhe Paqësor, duke përdorur mjete të përparuara për të goditur anijet e dyshuara se shfrytëzohen nga kartelët.
VAZHDO LEXIMIN ME POSHTE!
Në qendër të këtij veprimi qëndrojnë pajisje si dronet e tipit MQ‑9 Reaper, të cilat mund të operohen nga larg dhe janë të pajisura me raketa të tipit AGM‑114 Hellfire — të cilat tradicionalisht përdoren kundër tankeve.
Po ashtu, përfshihen avionë luftarakë dhe aeroplanë mbështetës në misione pranë anijeve, si dhe fregata dhe nëndetëse që patrullojnë në zonat ku supozohet se zhvillohet trafikimi ndërkombëtar i drogës.
Raporti tregon se një numër i konsiderueshëm i anijeve të goditura ndodh në ujërat ndërkombëtare, dhe se përpara sulmeve operon një rrjet i sofistikuar prapaskene: zbulimi i rrugëve, identifikimi i objektivit dhe koordinimi inteligjencës.
Sipas hamendësimeve, pjesa kryesore e këtyre goditjeve i atribuohet operacioneve antinarkotike të forcave amerikane, por pjesa ligjore dhe juridike nënkupton sfida serioze — për shembull, nëse është dhënë mundësia për arrestim para përdorimit të forcës vdekjeprurëse.
Shtetet e Bashkuara i trajtojnë këto operacione si pjesë të luftës kundër “narco-terrorizmit”, duke e cilësuar trafikimin e drogës si kërcënim direkt për sigurinë kombëtare, dhe jo thjesht si çështje policore.
Megjithatë, kritikët e këtij qasjeje vënë në dyshim bazën ligjore të ndërhyrjeve ushtarake — për shembull, nëse u zbatuan procedurat e së drejtës ndërkombëtare për ndërhyrje në ujëra ndërkombëtare ose për krime që nuk janë luftë tradicionale.
Një tjetër aspekt i rëndësishëm është kostoja financiare dhe operative e përdorimit të drones, avionëve dhe anijeve të zhvilluara, në krahasim me metodat konvencionale të patrullimit dhe konfisqimit — çka ngre pyetje për shkallën e efektivitetit në raport me investimin.
Nga ana tjetër, përdoruesit e këtyre mjetesh duhet të përballen me realitete praktike: identifikimi i saktë i anijes, shmangia e viktimave civile, dokumentimi i misionit, dhe komunikimi me partnerët ndërkombëtarë për të shmangur konflikte diplomatikë.
Nëse goditjet dështojnë ose janë të pasqaruara, reputacioni i SHBA-s dhe besueshmëria e strukturave të zbatimit të ligjit rrezikohen — si brenda vendit, ashtu edhe në skenën ndërkombëtare.
Ndërkohë, për kartelët e drogës këto operacione përbëjnë presion të shtuar: rritja e ndjeshmërisë ndaj rrugëve detare, përdorimi i teknologjisë më të lartë nga ana e kundërshtarëve dhe potenciali që trafikimi të zhvendoset në mënyra më të fshehta.
Në fund të ditës, mbetet e paqartë se cili është përfundimi realist: nëse kjo strategji do të çojë në rrëzimin e rrjeteve të mëdha të drogës apo vetëm në një fazë të përshkallëzuar por të përkohshme të përleshjes së tyre me fuqitë ushtarake.