Bashkimi Europian ka shpalosur planin më të ashpër deri më sot për të ushtruar presion mbi Izraelin që t’i japë fund luftës në Gaza. Ky plan përfshin masa të forta tregtare dhe politike, të cilat pritet të godasin direkt qeverinë izraelite dhe të shfaqin qartë qëndrimin e BE-së ndaj krizës humanitare.
VAZHDO LEXIMIN ME POSHTE!
Shefja e politikës së jashtme të BE-së, Kaja Kallas, deklaroi se qëllimi kryesor është të reduktohen lidhjet ekonomike me Izraelin dhe të vendosen sanksione mbi zyrtarë të lartë që akuzohen për shkelje të të drejtave të njeriut.
Plani, i cili ende pret miratimin nga të gjitha vendet anëtare, përfshin aplikimin e tarifave për mallra izraelite në vlerë prej 5.8 miliardë eurosh. Kjo përbën një masë drastike, duke qenë se BE-ja është partneri më i madh tregtar i Izraelit.
Sanksionet parashikojnë edhe goditje individuale. Ministri i Sigurisë Kombëtare, Itamar Ben Gvir, dhe Ministri i Financave, Bezalel Smotrich, janë në listën e zyrtarëve që do të sanksionohen. Krahas tyre, edhe grupi palestinez Hamas përfshihet në paketën ndëshkuese.
Në deklaratën e saj, Kallas tha se qëllimi nuk është ndëshkimi i Izraelit, por përmirësimi i situatës humanitare në Gaza. Sipas saj, lufta duhet të ndalet, vuajtjet duhet të marrin fund dhe pengjet e mbajtur duhet të lirohen.
Nëse paketa do të marrë dritën jeshile, rreth 32 milionë euro fonde dypalëshe do të pezullohen menjëherë. Ky vendim sinjalizon një qëndrim të qartë të BE-së për të përdorur mjetet ekonomike si presion politik.
Presidentja e Komisionit Europian, Ursula von der Leyen, e mbështeti këtë nismë duke theksuar rëndësinë e një armëpushimi të menjëhershëm. Ajo rikujtoi gjithashtu qëndrimin e BE-së për një zgjidhje me dy shtete si e vetmja rrugë drejt paqes afatgjatë.
Nga ana tjetër, reagimi i Izraelit ishte i ashpër. Ministri i Jashtëm, Gideon Sa’ar, e akuzoi BE-në se me këto masa po fuqizon indirekt grupet terroriste dhe po dëmton sigurinë e shtetit hebre.
Ky zhvillim vjen në një moment kritik, pasi Izraeli ka nisur një ofensivë tokësore në Gaza. Lëvizja ka shkaktuar reagime të forta ndërkombëtare, duke përfshirë edhe thirrje të reja për armëpushim.
Edhe Selia e Shenjtë ka reaguar. Papa Leoni XIV kërkoi ndërprerjen e menjëhershme të luftimeve, respektimin e ligjit ndërkombëtar dhe zgjidhjen e konfliktit përmes rrugëve diplomatike.
Plani i BE-së shihet si një hap i madh në politikën e saj të jashtme, duke vendosur për herë të parë kufizime të rënda mbi Izraelin. Ky presion synon të detyrojë palët të ulen në tryezën e bisedimeve dhe të ndalet gjakderdhja në Gaza.
Nëse masat do të miratohen, pritet të hapet një kapitull i ri në marrëdhëniet mes BE-së dhe Izraelit, me pasoja të gjera në skenën gjeopolitike dhe ekonomike të rajonit.